جداکردن اتاق خواب کودک

جداکردن اتاق خواب کودک از چالش‌های والدین است. در هر مرحله از زندگی کودک، والدین با چالش‌هایی روبه‌رو هستند که هر کدام آن را به شیوه خود حل می‌کنند؛ از شیر گرفتن، آموزش دستشویی رفتن و بالاخره جدا خواباندن کودک، برای بسیاری از پدر و مادرها یک مشکل بزرگ تلقی می‌شود و گاهی حل کردن آن غیرممکن به نظر می‌رسد اما شاید جداکردن اتاق خواب کودک آن‌قدرها هم که به نظر می‌رسد سخت نباشد و در نهایت کودک چاره‌ای جز سازگار شدن با شیوه تربیتی والدین نداشته باشد.

چه زمانی اقدام به جداکردن اتاق خواب کودک کنیم؟

تولد کودک به سه مرحله تقسیم می‌شود؛ اول از همه به دنیا آمدن اوست. دومین مرحله ادراک خود کودک است یعنی آنکه کودک خود متوجه می‌شود که موجودی جدا از مادر است. این مرحله در چند هفته اول بعد از زایمان و با رشد سیستم عصبی اتفاق می‌افتد. مرحله سوم، تولد اجتماعی کودک است که در آن کودک با اجتماعش روبرو می‌شود. اجتماع اولیه نیز بالطبع والدین و خواهر و برادر است و بعد مدرسه. توصیه به جدا خوابیدن، به تولد اجتماعی کودک کمک می‌کند و اگر این اتفاق در زمان مناسب نیفتد، پیوستگی بیمارگونه‌ای در کودک ایجاد می‌کند که در آن مدام نیاز به فرد دیگری دارد.


مقاله مرتبط: چگونه رختخواب و اتاق فرزندم را جدا کنم؟


شرط اول جداکردن اتاق خواب کودک همراهی مادر است

اولین چیزی که برای جداکردن اتاق خواب کودک از والدین نیاز است، همراهی والدین به ویژه مادر خانواده است. آرامش مادرانه بدون شک به حل هر چه سریع‌تر این مشکل کمک خواهد کرد. نباید از یاد برد که در جدا نشدن کودک و والدین یک میل دو طرفه وجود دارد؛ یعنی همان‌طور که کودک نمی‌خواهد از والدینش جدا شود، والدین هم چندان تمایلی به جدا کردن او ندارند؛ بنابراین باید این میل بررسی شود و مادران بدانند که برای سلامت کودک لازم است این اتفاق بیفتد.

بعضی از مادران هم از روی تنبلی اقدام به این کار نمی‌کنند و به جای مقابله با واکنش‌های کودک به این جدایی، ترجیح می‌دهند صورت‌مسئله را پاک کنند؛ اما باید توجه کرد که هر چیزی هزینه‌ای دارد و باید کمی هم زحمت شبانه را به جان خرید.

اول اعتماد بعد خودمختاری

دو مرحله مهم در دو برهه زمانی تولد تا 2 سالگی و بعد از آن 2 تا 4 سالگی وجود دارد. در مرحله اول اعتماد کودک شکل می‌گیرد. به این صورت که والدین همیشه در دسترس هستند و امنیت مناسبی را برای او برقرار می‌کنند. مرحله دوم خود مختاری است. به این ترتیب که کودک احساس می‌کند فضای شخصی خود را دارد. این دو مرحله با جدا خوابیدن پیوند مستقیم دارد و این شیوه‌های تربیتی است که به کودک این احساس را می‌دهد زیرا کودک از ابتدا با یک ذخیره ژنتیک مشخصی به دنیا آمده و باقی رفتارهای او با توجه به اصول تربیتی که به او تفهیم می‌شود ساخته می‌شود.

جدایی قبل از 6 ماهگی ممنوع!

لحظه نما: به چند دلیل به هیچ عنوان توصیه نمی‌شود کودک زیر 6 ماهگی از والدین جدا شود. احتیاج او به تغذیه شبانه، احساس امنیت و البته آسیب‌پذیر بودن نوزاد در ماه‌های بعد از تولد، بهترین دلیل برای بودن او در کنار پدر و مادر است. در سال اول تولد، نگرانی‌هایی در مورد سندرم مرگ ناگهانی شیرخواران وجود دارد که در آن کودک ممکن است دچار مشکل تنفسی شده و نتواند نفس بکشد و همین موضوع موجب مرگش شود. به همین دلیل باید محل خواب او در دید والدین باشد از سوی دیگر مادران چون نسبت به فرزندانشان حساس هستند معمولاً هوشیار می‌خوابند و بنابراین در صورت بروز مشکل زودتر دست‌به‌کار می‌شوند.


مقاله مرتبط: کودکانی که نیمه شب از خواب برمی خیزند


سن جدایی به کودک مربوط است

ایده آل ترین حالت این است که کودک از 2 سالگی از والدین جدا بخوابد؛ اما باید توجه داشت که گاهی اوقات اصول تربیتی به طور تمام و کمال به والدین بستگی ندارد و در این زمینه باید به خود کودک نیز توجه داشت. بعضی بچه‌ها شرایط روانی مناسب‌تری دارند؛ کمتر گریه می‌کنند و هنگام جدا شدن از پدر و مادر راحت‌تر هستند، در مقابل برخی دیگر بد خوابند و گریه‌های بدی دارند اگر بخواهید این کودکان را زودهنگام و تحت‌فشار جدا کنید نه‌تنها جدا نمی‌شوند و تولد اجتماعی‌شان اتفاق نمی‌افتد، بلکه احساس ناکام شدن و پس زدگی شدن در آن‌ها ایجاد می‌شود.

والدینی که کودکشان اضطراب جدایی دارد فکر می‌کنند باید هر چه زودتر او را مستقل کنند در حالی که این کار اشتباه است. بهتر است نگاهی هم به خود کودک داشته باشید و به اجبار این کار را نکنید و با کمک متخصص و در طولانی مدت انجامش دهید.

 

تا 2 سالگی جدایی همراه توجه

وقتی کودک به 6 ماه رسید، بهتر است جداکردن اتاق خواب کودک آرام‌آرام اتفاق بیفتد. اگر کودک اتاقی برای خودش دارد، بهتر است به آنجا منتقل شود و اگر نه با یک دیوار کاذب یا پارابن فضای خواب والدین از کودک جدا شود تا او احساس جدا بودن کند. به این نکته باید توجه داشت که تا 2 سال اول کودک هنگام گرسنگی و ترس به آغوش مادر نیاز دارد و نباید به گریه او در این زمینه بی توجه بود. حتی بچه‌هایی که از 6 ماهگی تا 2 سالگی جدا می‌خوابند، باید از توجه والدین در طول شب مطمئن باشند.


مقاله مرتبط: اصلاح عادت خوابیدن کودک


کنار کودک 2 ساله نخوابید

وقتی فرآیند جدایی تا 2 سالگی اتفاق نیفتد نشان‌دهنده این است که مسئله‌ای در خود والدین وجود دارد. برخی می‌گویند که با کودک 6-5 ساله خود در یک اتاق می‌خوابند و مشکلی ندارند اما اتفاقاً این یک اشکال بزرگ است که باید بررسی شود. گاهی اوقات والدین فضای شخصی به فرزندشان نمی‌دهند و گاهی هم پیش می‌آید که اتاق خواب کودک تبدیل به محیطی تنبیهی برای او می‌کنند و همین موضوع بچه‌ها را از اتاقشان فراری می‌دهد. اگر پدر و مادری بعد از 2 سالگی هم از پس جدا خواباندن فرزندشان برنیامدند. بهتر است موضوع را با یک روانشناس در میان بگذارند و از راه‌های مناسب برای ایجاد این استقلال باخبر شوند.

مراقب تغییر رفتارها باشید

اگر درخواست‌های کودک برای خوابیدن در کنار والدین به‌صورت مکرر و پشت سر هم تکرار شود بدون شک عاملی موجب ناآرامی کودک شده است. انواع ترس، کابوس و… می‌تواند میل کودک به برگشت به اتاق والدین را بیشتر کند. همچنین تماشای بعضی برنامه‌ها و فیلم‌هایی که برای سن کوکان مناسب نیست. باعث می‌شود هنگام خواب شبانه دچار نگرانی و پریشانی شوند. به همین دلیل والدین باید نسبت به بروز هر نشانه‌ای هوشیار باشند و بعد از برطرف شده عوامل تهدیدکننده از فرزندشان انتظار اطاعت از قانون را داشته باشند.

راهکارهای جداکردن اتاق خواب کودک

بالای یک سال

  • در اتاق‌خواب کودک حضور داشته باشید تا او به خواب برود.
  • می‌توانید او را بخوابانید و بعد به اتاقش منتقل کنید.
  • به هیچ عنوان مو یا دستتان را در اختیار کودک قرار ندهید و اگر کودک اصرار داشت عروسکی در دسترس او قرار دهید.
  • هنگام خوابیدن کودک در اتاقش به هیچ عنوان کنارش دراز نکشید، بلکه کنار تختش بنشینید و یا قصه‌گویی و هر کاری که فکر می‌کنید علاقه دارد، به او کمک کنید تا بخوابد.
  • اگر از تاریکی می‌ترسد روشنایی لازم را در اتاق فراهم کنید و سعی کنید در طول روز مدام با او به اتاقش بروید و با او بازی کنید.

بالای 3 سال

  • صبور باشید و با صحبت کردن او را قانع کنید در اتاقش بخوابد.
  • اگر نیمه‌های شب به اتاق شما آمد او را به اتاقش ببرید و کنار او بنشینید تا بخوابد. اگر این کار را هر شب چند بار انجام داد، هر بار با تأخیر به اتاقش بروید.
  • در کنار این قانون که اتاق کودک باید جدا باشد، می‌توانید در هفته یک‌بار به او اجازه دهید، به اتاق شما بیاید.

بالای 5 سال

  • ابتدا فاصله او را از تختتان بیشتر کنید و بعد او را به اتاقش منتقل کنید.
  • او را تشویق کنید و با هر بار خوابیدن در اتاقش به او جایزه بدهید.
  • در مقابل اصرار کودک به خوابیدن در اتاق شما باید مقاومت کرده و سعی کنید با سرگرمی‌های مختلف او را به اتاقش ببرید.
  • اگر قانونی وضع می‌شود باید در خانه اجرا شود اما پیش از هر چیز دقت کنید که این قانون چه تأثیر روانی روی کودک دارد. در بعضی خانواده‌ها سابقه مشکلات روانی وجود دارد و بنابراین احتمال بروز این مشکل در کودک هم هست و با جدا کردن او این حالت در او تشدید می‌شود.

مشاوره تلفنی مرکز مشاوره اکسیر

لوگو سایت مرکز روانشناسی اکسیر

متخصصان ما در مرکز مشاوره اکسیر سلامت روان تهران در زمینه تشخیص پیچیدگی‌های مرتبط با ذهن و روان و با بهره‌گیری از آخرین متدهای درمانی آماده ارائه خدمات تشخیصی و درمانی برای طیف وسیعی از اختلالات در سنین مختلف آماده ارائه خدمات به شما شهروندان گرامی هستند. برای تماس با اکسیر کلیک کنید.