شرم چیست و چه عواملی باعث شرم می شود؟

shame.jpg
شرم چیست و چه عواملی باعث شرم می شود؟Reviewed by مرکز مشاوره اکسیر on Oct 16Rating:
زمان مطالعه مطلب : ۳ دقیقه

شرم چیست

شرم احساس دردناکی است که با بسیاری از مشکلات روانی از جمله پرخاشگری، افسردگی ، اختلالات جسمی، اضطراب، اختلال وسواس، اختلالات شخصیتی، مصرف مواد مخدر و عزت نفس پایین ارتباط دارد. شرم یک تجربه هیجانی است که با کناره‌گیری، در ارتباط است. یک نگرانی ثابت آزاردهنده در مورد بی‌کفایتی یا شکست حاصل از ارزشیابی منفی، از وجود خویش است. و یک نوع عاطفه­ منفی است. شرم هیجانی است که در روابط اجتماعی شکل می‌­گیرد و بر همین اساس متخصصان معتقدند که این هیجان می­‌تواند تحت تأثیر افراد مهم زندگی فرد شکل گیرد. همچنین ریشه­‌های شرم در دوران کودکی قرار دارد. با توجه به رشد روزافزون آسیب­‌های روانی و با عنایت به اهمیت نقش شرم و احساس گناه در ایجاد آسیب­‌های روانی متعدد، بررسی اجمالی عوامل ایجادکننده و مرتبط با هیجان­ شرم و ریشه­‌یابی این عوامل می­‌تواند به افزایش سلامت روانی و کاهش مشکلات روانی افراد جامعه، کمک شایان توجهی کند.

شرم درونی، شرم بیرونی

شرم بیرونی با تفکرات و احساساتی که شخص چگونه در اذهان دیگران به نظر می­‌رسد، مرتبط است. در این شرم، کانون توجه بر دیدگاه دیگران از خود است. کانون توجه این شرم بر احساسات و ارزیابی­‌های خود به عنوان عنوان یک فرد بی‌کفایت و بد است.
در شرم درونی، دو مؤلفه مهم، بی‌ارزشی خود و خودانتقادی است که این امر منجر به افزایش آسیب‌پذیری و طیف وسیعی از مشکلات می­‌شود. نتایج تحقیقات نشان می­‌دهد که خودانتقادی و شرم، نقش مهمی در خشم، اضطراب اجتماعی، اختلال خلقی، بزهکاری، اختلالات شخصیت و… دارد.

خودانتقادی

خودانتقادی به عنوان شکلی از آزار و اذیت درونی که استرس‌زا و تضعیف‌کننده­ خویشتن است، نگریسته می­‌شود.

ترس از شکست

مطالعات نشان می­‌دهند که ترس از شکست، با شرم در ارتباط است. ترس از شکست را به عنوان یک گرایش به ارزیابی تهدیدکننده و احساس اضطراب در شرایطی که امکان شکست وجود دارد، تعریف کرده­‌اند. شکست احتمالاً برای افرادی تهدیدکننده است که شکست خوردن را آموخته­‌اند و آن را با نتایج آزاردهنده در ذهنشان مرتبط می­‌سازند. پیامدهایی که با ترس از شکست در ارتباط هستند، عبارتند از: تجربه شرم و خجالت، خودارزیابی بی‌ارزش‌کننده، داشتن آینده­‌ای نامشخص، از دست دادن علاقه­ افراد مهم زندگی، پنهان شدن از نظر دیگران. به عبارت بهتر، نیاز به پیشرفت را به عنوان «ظرفیتی برای احساس غرور در انجام یک کار» و ترس از شکست را «ظرفیتی برای میل به شرم در تجارب شکست» توصیف می‌کنند.

ریشه­‌های شرم

– شرم می­‌تواند ریشه در روابط والدین با فرزندان داشته باشد. به عنوان مثال مادران با ترس بالا از شکست، مجموعه معیارهای پیشرفت بالایی را برای فرزندانشان در نظر می­‌گیرند اما به نظر می­‌رسد که این فرزندان توانایی تحقق این معیارها را نداشته باشند.
– کنترل افراطی والدین به ایجاد احساس شرم در فرزندان منجر می­‌شود.
–  همه­ افراد بخش اعظمی از احساس ارزشمندی و خوب بودن خود را از خانواده و به‌خصوص مادر کسب می­‌کنند. مادر منبع دلبستگی و مراقبت اولیه­ فرزند است. رابطه­ توأم با مهربانی، گرمی و دلسوزی مادر با فرزند به وی این پیغام را می­‌دهد که ارزشمند است. ارزشمندی که فرزند تا سال­‌ها آن را حفظ می­‌کند و بر مبنای آن بسیاری از روابط بین‌فردی خود را شکل می­‌دهد. پیام‌های مبتنی بر حمایت افراطی و کنترل زیاد از سوی مادر ممکن است موجب شود فرزند احساس بی‌کفایتی و بی‌ارزشی کند. چنین ارزشیابی­‌هایی می­‌تواند منجر به احساس شرم در فرزند شود. به طور کلی حمایت بیش از حد یا لوس کردن بچه­‌ها می­‌تواند موجب شود آنها هرگز خودمختاری و اتکا به نفس را یاد نگیرند و توان مقابله با دنیای بیرون از خانه را نداشته باشند. در حقیقت احساس بی‌ارزشی و ناتوانی به عنوان قضاوت درونی‌شده­ فرد درمی­‌آید و موجب احساس شرم در فرزند می­‌شود.

خشم و شرم

دو عامل می­‌تواند رابطه­ بین خشم و شرم را تسریع کند. اول اینکه اغلب افراد در موقع خشم احساس شرمندگی می­‌کنند. دوم اینکه خود تجربه­ شرم، احساس خشم و خصومت نسبت به دیگری را ایجاد می­‌کند. درد حاصل از شرم می‌­تواند به خشم به خود منجر شود یا به سمت فردی متوجه شود که ناراحتی واقعی یا خیالی او را باعث شده است. به عبارتی، اغلب احساس شرمساری افراد با تجاربی از خشم و خصومت همراه است. باید توجه داشت که فقدان اعتماد به نفس نیز حتی اگر موقتی باشد، به شرم منجر می‌شود که نهایتاً خشم و خصومت را به همراه دارد.

منابع:

-Barr, P (۲۰۰۳). Guilt, shame and grief: an empirical study of Parental bereavement. A thesis submitted of fulfillment of the requirements for the degree of Doctor of philosophy. University of the Sydney, Australia
-Conroy, D. E., Kaye, M. P., & Fifer, A. M. (۲۰۰۷). Cognitive links between fear of failure and perfectionism. Journal of Rational-Emotive & Cognitive-Behavior Therapy, ۲۵,۲۳۷-۲۵۲.
-Gilbert, P., & Irons, C. (۲۰۰۴). A pilot exploration of the use of compassionate images in a group of self-critical people. Memory, ۱۲ (۴), ۵۰۷-۵۱۶.


پاسخ دادن

آدرس ایمیل شما منتشر نمی شود. فیلدهای ضروری نشانه گذاری شده اند *


شرم چیست و چه عواملی باعث شرم می شود؟Reviewed by مرکز مشاوره اکسیر on Oct 16Rating:
زمان مطالعه مطلب : ۳ دقیقه

مرکز مشاوره اکسیر با مجوز وزارت بهزیستی

ساعات کاری


۱۰ صبح – ۹ عصر
شنبه- پنجشنبه (غرب)
۱۲ صبح- ۸ عصر
شنبه- پنجشنبه (شرق)
بسته
جمعه
بسته
تعطیلات رسمی

اطلاعات تماس شعبه ها


شعبه شهرک غرب

۸۸۵۷۱۸۰۰ – ۸۸۰۷۸۵۸۵
۸۸۵۸۱۷۸۶ – ۸۸۰۷۸۸۴۴

شعبه فلکه اول تهرانپارس (کیمیای زندگی)

۷۶۷۱۰۸۲۳ – ۷۷۸۸۲۸۱۷
۷۶۷۱۰۸۱۹


آدرس شعبه ها


شعبه شهرک غرب

شهرک غرب ،بلوار دادمان ، خیابان فلامک شمالی ، کوچه حیدریان پلاک ۱۸

شعبه فلکه اول تهرانپارس (کیمیای زندگی)

فلکه اول تهران پارس ، خیابان امیری طائمه(۱۴۲ غربی) پلاک ۱۲ واحد ۱




تمام حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به مرکز مشاوره اکسیر می باشد . هرگونه کپی برداری از این سایت پیگرد قانونی دارد .




Call Now Button